- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Przyjęte przepisy mają wzmocnić sektor obronny UE, ułatwić wspólne europejskie zamówienia obronne, pomóc zwiększyć produkcję sprzętu obronnego i wzmocnić wsparcie dla Ukrainy.
Rozporządzenie, uzgodnione już nieformalnie z Radą, ustanowi pierwszy w historii program na rzecz europejskiego przemysłu obronnego (EDIP). Program ma wzmocnić europejską bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego i zwiększyć europejskie zdolności obronne.
EDIP dysponuje budżetem w wysokości 1,5 mld euro, z czego 300 mln euro zostanie przeznaczone na Instrument Wsparcia Ukrainy. Współsprawodawcy uzgodnili również, że powstanie Fundusz na rzecz Przyspieszenia Transformacji Łańcucha Dostaw w Dziedzinie Obronności (instrument FAST). Dzięki dodatkowym wkładom finansowym będzie on dysponował orientacyjną kwotą co najmniej 150 mln euro.
Podczas negocjacji z Radą posłom do Parlamentu Europejskiego udało się doprowadzić do zwiększenia budżetu programu. Dodatkowe wkłady będą pochodzić z Instrumentu na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy (SAFE). Ponadto państwa członkowskie będą mogły w pełni wykorzystać potencjał Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF). Niewykorzystane fundusze z RRF będzie można przeznaczyć na dofinansowanie projektów EDIP.
Posłowie do Parlamentu Europejskiego postulowali również, by Unia kupowała europejskie produkty obronne. Zgodnie z tym postulatem do finansowania kwalifikują się tylko te produkty, w których koszt komponentów z niestowarzyszonych państw trzecich wynosi mniej niż 35% szacowanego całkowitego kosztu komponentów.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Europejska Agencja Wykonawcza ds. Edukacji i Kultury (EACEA) zaprasza do udziału w bezpłatnej sesji informacyjnej online, poświęconej nowemu zaproszeniu do składania wniosków „Uniwersytety Europejskie 2026” (ERASMUS-EDU-2026-EUR-UNIV).
Wydarzenie odbędzie się online w czwartek 27 listopada 2025 r. od godz. 10.00 do 13.00 (CET). To kluczowe wydarzenie dla uczelni, które planują budować lub wzmacniać europejskie sojusze i ubiegać się o dofinansowanie w ramach naboru „Uniwersytety Europejskie 2026”.
Podczas sesji zostaną omówione najważniejsze aspekty naboru, które są kluczowe dla pomyślnego przygotowania wniosku:
- sposób składania wniosków na portalu „Funding&tenders”,
- kryteria kwalifikowalności dla potencjalnych konsorcjów,
- rodzaje projektów, które kwalifikują się do wsparcia i finansowania w 2026 roku.
Spotkanie będzie prowadzone w języku angielskim.
Jak dołączyć do sesji?
Rejestracja nie jest wymagana! Dołącz do spotkania na platformie Webex za pomocą linka lub numeru spotkania:
- numer spotkania (kod dostępu): 2743 927 9267
- hasło spotkania: VBja8UgC*36 (dla połączeń telefonicznych: 82528842)
Ważna informacja: Spotkanie nie będzie nagrywane.
Więcej informacji znajdziesz tutaj.
Autor: BIWW
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Komisja i wysoka przedstawicielka zaproponowały państwom członkowskim UE kompleksowy plan wzmocnienia europejskich zdolności obronnych: „Utrzymanie pokoju – plan działania na rzecz gotowości obronnej do 2030 r.”
Zgodnie z postulatem Rady Europejskiej z czerwca w planie działania na rzecz obronności określono jasne cele i kamienie milowe służące likwidacji luk w zdolnościach, przyspieszeniu inwestycji obronnych we wszystkich państwach członkowskich oraz ukierunkowaniu postępów UE na drodze do pełnej gotowości obronnej do 2030 r. Wzmocnienie obrony Europy oznacza również zdecydowane poparcie Ukrainy.
Europejskie inicjatywy przewodnie na rzecz gotowości
Aby szybko działać tam, gdzie wspólne podejście jest najskuteczniejsze, w planie działania na rzecz obronności zaproponowano cztery pierwsze europejskie inicjatywy przewodnie na rzecz gotowości: europejską inicjatywę na rzecz obrony z wykorzystaniem dronów, straż wschodniej flanki, europejską tarczę powietrzną i europejską tarczę kosmiczną. Wzmocnią one zdolność Europy do odstraszania i obrony na lądzie, w powietrzu, na morzu, w cyberprzestrzeni i w przestrzeni kosmicznej, przyczyniając się jednocześnie bezpośrednio do realizacji celów NATO w zakresie zdolności obronnych.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Komisja Europejska opublikowała doroczny Monitor Kształcenia i Szkolenia. Raport ten oferuje dogłębną analizę stanu systemów edukacji i szkoleń w państwach członkowskich UE. Tegoroczna publikacja koncentruje się na nauce, technice, inżynierii i matematyce, a także podstawowych umiejętnościach młodzieży i dorosłych. Dostarcza konkretnych danych na temat trendów i reform edukacyjnych na poziomie UE i krajowym. Zawiera istotne informacje na temat jakości edukacji, prezentując sukcesy krajowe i regionalne, a także obszary wymagające poprawy.
Monitor Kształcenia i Szkolenia (ETM) jest publikowany co roku przez Komisję Europejską, aby monitorować postępy poczynione przez państwa członkowskie w dziedzinie edukacji i szkoleń. Śledzi w szczególności postępy w realizacji siedmiu celów na szczeblu UE przyjętych w rezolucji Rady z 2021 r. w sprawie strategicznych ram europejskiej współpracy w dziedzinie kształcenia i szkolenia na rzecz Europejskiego Obszaru Edukacji.
Głównym tematem tegorocznej edycji Monitora jest edukacja w zakresie STEM (nauki przyrodnicze, technologia, inżynieria i matematyka). W sprawozdaniu podkreślono, że pomimo postępów poczynionych przez państwa członkowskie w tej dziedzinie liczba osób zapisanych na studia w dziedzinie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki była w ostatnich latach niska. W 2023 r. zarejestrowano jedynie 36,3 proc. zapisów w zakresie kształcenia i szkolenia zawodowego na średnim poziomie i 26,9 proc. w przypadku studentów szkół wyższych. Studentki są nadal poważnie niedoreprezentowane.
Sprawozdanie porównawcze składa się z siedmiu rozdziałów obejmujących główne obszary kształcenia i szkolenia. Pierwszy z nich koncentruje się na naukach ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki, w tym na analizie popytu i podaży wśród specjalistów w dziedzinie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki. W rozdziale drugim omówiono podstawowe umiejętności młodych ludzi, analizując umiejętności cyfrowe, wiedzę obywatelską i wyniki w matematyce. Rozdziały od trzeciego do siódmego obejmują wczesną edukację i opiekę nad dzieckiem, edukację szkolną, kształcenie i szkolenie zawodowe, szkolnictwo wyższe oraz uczenie się i umiejętności dorosłych. Sprawozdania krajowe obejmują te same obszary w każdym państwie członkowskim.
Z głównych ustaleń tegorocznego raportu wynika, że w 2023 r. tylko 42,5 proc. uczniów uzyskało wyniki poniżej minimalnego progu biegłości w zakresie umiejętności cyfrowych. Ponadto, mimo że 94,6 proc. dzieci w wieku od trzech lat uczestniczy we systemach opieki i edukacji wczesnoszkolnej, tylko 39,3 proc. dzieci poniżej trzeciego roku życia jest objętych formalną opieką lub edukacją. Jeśli chodzi o równość edukacyjną, głównymi czynnikami napędzającymi pozostają pochodzenie społeczno-ekonomiczne: w 2022 r. jedynie 16,3 proc. uczniów znajdujących się w niekorzystnej sytuacji osiągnęło dobry poziom wykształcenia w zakresie czytania, matematyki lub nauk przyrodniczych. Pozytywnym wnioskiem jest to, że liczba osób decydujących się na uzyskanie wyższego wykształcenia w Europie wzrosła do 250 000 w 2023 r., co jest znacznie bliższe unijnemu celowi zakładającemu 350 000 osób do 2030 r.
Polska – raport krajowy
W raporcie dotyczącym Polski podkreślono, że polscy studenci osiągają lepsze wyniki niż ich europejscy rówieśnicy, ale podstawowe umiejętności gwałtownie spadły od 2018 r. Polska czyni postępy w przygotowywaniu reformy programu nauczania, która w większym stopniu koncentruje się na kompetencjach kluczowych. Przyjęto środki mające na celu poprawę warunków pracy nauczycieli. Utrzymują się jednak niedobory, które silnie dotykają zarówno szkoły, jak i przedszkola. Po stałym wzroście w ciągu ostatniej dekady, Polska osiągnęła cel dotyczący uczestnictwa dzieci powyżej trzeciego roku życia w opiece i edukacji wczesnoszkolnej (ECEC). Obecnie nacisk kładzie się na poprawę dostępu, przystępności cenowej i jakości opieki i wczesnej edukacji dla dzieci poniżej trzeciego roku życia. Polska osiągnęła również cel dotyczący odsetka osób z wykształceniem wyższym. Niemniej, ograniczona pula umiejętności w zakresie nauk przyrodniczych, technologii, inżynierii i matematyki (STEM), niewystarczająca skuteczność kształcenia i szkolenia zawodowego oraz niski poziom uczestnictwa w kształceniu dorosłych przyczyniają się do niedoboru wykwalifikowanej siły roboczej. Polska podejmuje różne działania w celu promowania programów studiów w dziedzinie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki. Chociaż udział kobiet w naukach przyrodniczych, technologii, inżynierii i matematyki na poziomie szkolnictwa wyższego przekracza średnią UE, ogólny udział w tych programach pozostaje poniżej średniej UE. Polska dąży do złagodzenia wysokiego odsetka uczniów przedwcześnie kończących naukę i wyzwań związanych z dobrostanem wśród środowisk akademickich. Wdrażane są również istotne środki mające na celu poprawę umiejętności cyfrowych. Wyzwaniem pozostaje zarządzanie polityką w zakresie umiejętności dorosłych.
Więcej informacji: https://op.europa.eu/webpub/eac/education-and-training-monitor/en/
Źródło: Przedstawicielstwo KE w Polsce
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Komisja Europejska uruchamia program „Zasoby na rzecz nauki o sztucznej inteligencji w Europie”. Projekt pilotażowy otrzyma finansowanie 107 mln euro w ramach programu „Horyzont Europa”.
Podczas europejskiego szczytu w sprawie sztucznej inteligencji w nauce w Kopenhadze, zorganizowanego przez Komisję Europejską i duńską prezydencję w Radzie UE, wiceprzewodnicząca wykonawcza Henna Virkkunen i komisarz Ekaterina Zaharieva zainicjowali projekt pilotażowy RAISE – Zasób dla nauki o sztucznej inteligencji w Europie.
Ten nowy wirtualny instytut jest inicjatywą przewodnią w ramach strategii „Zastosuj sztuczną inteligencję” i europejskiej strategii na rzecz sztucznej inteligencji (AI) w nauce. Połączy on zasoby niezbędne do rozwoju sztucznej inteligencji i jej stosowania w celu stymulowania przełomowych odkryć naukowych: od poprawy leczenia nowotworów po rozwiązywanie problemów środowiskowych, poprawę prognoz wpływu trzęsień ziemi i wiele innych. Projekt pilotażowy RAISE zostanie sfinansowany kwotą 107 mln euro w ramach programu „Horyzont Europa”.
Wykorzystując udokumentowaną zdolność UE do sprostania złożonym wyzwaniom poprzez wspólne działania, RAISE będzie wspierać cele UE polegające na umieszczeniu nauki i technologii w centrum jej gospodarki, utrzymaniu wiodącej pozycji w badaniach podstawowych, umożliwieniu innowacji służenia ludzkości oraz przyjmowaniu światowych talentów do wyboru Europy.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
5 listopada ponad 20 regionalnych przewodniczących i ministrów debatowało z posłami do Parlamentu Europejskiego (PE) podzielając wspólną wizję wzmocnionej polityki spójności po 2027 r. przynoszącej korzyści wszystkim terytoriom i obywatelom oraz pozwalającej na realizację konkretnych projektów. Wydarzenie odbyło się w Parlamencie Europejskim i zostało zorganizowane przez koalicję EUregions4cohesion przy wsparciu wiceprzewodniczących Parlamentu Europejskiego Younousa Omarjee, Antonelli Sberny i Javiego Lopeza.
We wprowadzeniu do debaty, Alain Rousset, przewodniczący regionu Nowa Akwitania (Francja), podkreślił, że „ryzyko renacjonalizacji funduszy spójności podważa samo istnienie Europy”. Dodał także, że „regiony pragną zachować możliwość negocjowania strategii rozwoju terytorialnego bezpośrednio z Komisją Europejską, a na spójność należy przeznaczyć jasny i odrębny budżet”.
Przedstawiciele polskich, fińskich, francuskich, niemieckich, włoskich, irlandzkich, rumuńskich, hiszpańskich, słowackich i szwedzkich regionów, a także Europejskiego Komitetu Regionów zabrali głos, aby przedstawić argumenty za niezależnym budżetem na politykę spójności po 2027 r., a także kluczową rolą regionów w planowaniu strategicznym i wyborze projektów. Polskie regiony na spotkaniu reprezentowali: Olgierd Geblewicz, marszałek woj. zachodniopomorskiego, Małgorzata Jarosińska-Jedynak, członkini zarządu woj. Podkarpackiego, Łukasz Prokorym, marszałek woj. Podlaskiego, a także Szymon Ogłaza, marszałek woj. opolskiego.
Marszałek Łukasz Prokorym zaznaczył, że „Europa będzie silna tylko wtedy, gdy silne będą jej regiony - te duże i małe, centralne i przygraniczne”. Wśród konkretnych wyzwań i potrzeb wskazał na konieczność zapewnienia dodatkowego wsparcia dla regionów wschodnich UE, zwracając uwagę na ich specyficzne położenie i potrzeby rozwojowe. Podkreślił również znaczenie wzmocnienia roli Europejskiego Funduszu Społecznego oraz kontynuacji strategii Inteligentnych Specjalizacji (S3), które jego zdaniem są fundamentalne dla tworzenia lokalnych ekosystemów innowacji i efektywnych łańcuchów wartości w regionach.
Małgorzata Jarosińska-Jedynak zwróciła uwagę na wysoki poziom decentralizacji środków w Polsce. Podkreśliła także, że integracja polityki spójności ze wspólną polityką rolną w praktyce może doprowadzić do konkurencji między nimi i w efekcie do przesunięcia finansowania rozwoju obszarów wiejskich kosztem innych priorytetów. Zaznaczyła, że polityki te powinny się uzupełniać, gdyż obie stanowią filary równomiernego rozwoju Unii Europejskiej i są kluczowe dla zrównoważonego wzrostu.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Polskie instytucje osiągają lepsze wyniki we wszystkich kluczowych miarach uczestnictwa w Programie Ramowym Horyzont Europa niż w Horyzoncie 2020, jak wynika z porównania wartości wskaźników uczestnictwa w obu programach na tym samym etapie realizacji (czyli po pierwszych 699 konkursach – dane z 6 października 2025 r.).
W programie Horyzont Europa polskim beneficjentom (694 organizacje) przyznano dotychczas ponad 823 mln euro na realizację 1531 projektów. To wzrost o blisko 119% wartości dofinansowania netto w porównaniu z analogicznym okresem Horyzontu 2020 (376,5 mln euro) oraz wzrost liczby projektów z polskim udziałemo prawie 32% (1 165 projektów w H2020).
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
W 2025 r. świętujemy 40-lecie podpisania układu z Schengen, dzięki któremu możemy dziś podróżować bez kontroli granicznych. Weź udział w programie DiscoverEU, wygraj bilet i wyrusz w podróż po Europie! Masz 18 lat i Twoje miejsce zamieszkania znajduje się w jednym z krajów UE lub krajów spoza UE stowarzyszonych z programem Erasmus+? DiscoverEU to wspaniała okazja, aby wyruszyć na podbój Europy!
Nabory zgłoszeń trwają od 30 października do 13 listopada 2025 r. (start i koniec przyjmowania zgłoszeń o 12:00:00 w południe czasu obowiązującego w Brukseli).
DiscoverEU
DiscoverEU jest obecnie częścią programu Erasmus+. Laureaci zdobywają bilety na podróż koleją, podczas której odkryją bogactwo kulturowe Europy i jej historię. Ta wyprawa będzie również okazją do zawarcia znajomości z mieszkańcami całego kontynentu!
Otrzymasz bilet na podróż środkami transportu najbardziej przyjaznymi dla środowiska, takimi jak pociągi. Inne rodzaje transportu będą dozwolone tylko w szczególnych przypadkach (osoby mieszkające na wyspach lub na obszarach oddalonych).
Wraz z biletem otrzymasz kartę zniżkową DiscoverEU, która oferuje dostęp do zakwaterowania, kultury, sportu, transportu lokalnego i innych atrakcji i usług po korzystniejszych cenach.
Jak to działa?
Do udziału w konkursie kwalifikują się osoby, które:
- urodziły się w okresie od 1 stycznia 2007 r. (włącznie) do 31 grudnia 2007 r. (włącznie)
- podadzą w internetowym formularzu zgłoszeniowym prawidłowy numer dowodu tożsamości, paszportu lub karty pobytowej
- mają obywatelstwo jednego z następujących krajów lub miejsce zamieszkania* w jednym z następujących krajów:
- jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej (co obejmuje kraje i terytoria zamorskie)
- lub jednym z państw trzecich stowarzyszonych z programem Erasmus+ (Islandia, Liechtenstein, Macedonia Północna, Norwegia, Serbia i Turcja)
- zgadzają się z oświadczeniem w formularzu zgłoszeniowym.
* Więcej informacji znajdziesz w regulaminie konkursu, w pkt „2. Kryteria kwalifikowalności”.
Następnie należy rozwiązać quiz i odpowiedzieć na pytanie dodatkowe (nie dotyczy to kandydatów zgłaszających się jako członkowie grupy).
Laureaci będą mogli odbyć podróż trwającą co najmniej 1 dzień i najwyżej 30 dni w ustalonym okresie, nie wcześniej niż od 1 marca 2026 r.
Pamiętaj, że jeśli jesteś osobą z niepełnosprawnością lub masz problemy zdrowotne, które mogą utrudnić podróżowanie, otrzymasz pomoc i wsparcie ułatwiające Ci udział. Więcej informacji znajdziesz w odpowiedzi na pytanie C.10 na stronie z najczęściej zadawanymi pytaniami.
Czy można podróżować w grupie?
Tak, można! Możesz podróżować w pojedynkę lub w grupie. Do swojej grupy możesz dodać maksymalnie cztery osoby pod warunkiem, że spełniają wszystkie warunki udziału w konkursie podane powyżej. Aby się zgłosić, będą musiały użyć Twojego kodu zgłoszenia. Więcej informacji na ten temat znajdziesz w pytaniach B.5–B.11 na stronie z najczęściej zadawanymi pytaniami.
Możesz również zaplanować podróż razem z innymi uczestnikami DiscoverEU! Pomoże Ci w tym forum grupy DiscoverEU na Facebooku. Wystarczy dołączyć do grupy, aby skontaktować się z innymi uczestnikami.
Po ogłoszeniu wyników konkursu agencje narodowe programu Erasmus+ zorganizują spotkania, na których pomogą laureatom w nawiązaniu kontaktów i przygotowaniu się do podróży.
Relacje z podróży
Uczestnicy automatycznie zostają ambasadorami DiscoverEU. Ambasadorzy proszeni są o zamieszczenie relacji z podróży w mediach społecznościowych, z użyciem hasztagu #DiscoverEU. Możesz też zrobić prezentację na temat podróży z DiscoverEU w swojej szkole lub miejscowości. Chcesz zobaczyć, jak wyglądały poprzednie edycje konkursu? Zajrzyj do ulotek, które zawierają informacje na temat DiscoverEU i relacje młodych ludzi, którzy odkrywali Europę z biletami DiscoverEU w kieszeni.
Źródło: DiscoverEU
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Posłowie do PE chcą, aby budżet na 2026 r. wzmacniał kluczowe priorytety Unii w niepewnych czasach oraz wspomagał badania naukowe, konkurencyjność i obronność.
Parlament ustalił ogólny poziom środków na zobowiązania na 2026 r. (czyli prawnie wiążące obietnice wypłat w tym samym roku lub później) na 193,9 mld euro, co stanowi wzrost o 597,8 mln euro w porównaniu z propozycją Komisji. Ogólny poziom środków na płatności (rzeczywiste wypłaty dla beneficjentów) ustalono na 192,6 mld euro.
Posłowie podkreślają, że w obliczu globalnej niestabilności, zagrożeń bezpieczeństwa, rosnącego protekcjonizmu i pogłębiających się zmian klimatycznych, UE potrzebuje silnego budżetu inwestycyjnego, który wspiera ludzi i ich priorytety. Przywracają oni 1,3 mld euro w środkach na zobowiązania dla kluczowych programów, które zostały obcięte przez rządy państw UE, do poziomu pierwotnie zaproponowanego przez Komisję. Krytykują Radę za te redukcje, argumentując, że ignorują one rzeczywiste potrzeby i szkodzą kluczowym programom, takim jak Erasmus+ i EU4Health.
Badania i infrastruktura
Posłowie chcą zwiększyć środki na program Horyzont Europa o 60 mln euro oraz na sieci transportowe i energetyczne o 80 mln euro, aby wzmocnić konkurencyjność, tworzenie miejsc pracy i infrastrukturę transgraniczną. Chcą również zwiększyć finansowanie w obszarach zdrowia i edukacji, podnosząc środki na programy EU4Health i Erasmus+ o 5 mln euro każdy.
Zdolności reagowania i mobilność wojskowa
Biorąc pod uwagę rosnące ceny żywności i potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywnościowego, posłowie chcą zwiększyć wsparcie dla młodych rolników (o dodatkowe 23 mln euro) oraz inne priorytety w ramach Europejskiego Funduszu Gwarancji Rolnych (o 40 mln euro). Parlament proponuje również zwiększenie o 30 mln euro środków na Mechanizm Ochrony Ludności w celu poprawy koordynacji i reagowania na katastrofy w związku z coraz częstszymi klęskami żywiołowymi. Posłowie argumentują, że mobilność wojskowa powinna otrzymać dodatkowe 35 mln euro, ponieważ odgrywa kluczową rolę w przygotowaniu obronnym UE.
Niestabilność geopolityczna i kryzysy globalne
Posłowie postulują zwiększenie o 35 mln euro wsparcia dla południowego sąsiedztwa UE oraz o 25 mln euro dla wschodniego sąsiedztwa. W zakresie pomocy humanitarnej chcą zwiększenia budżetu o 50 mln euro, biorąc pod uwagę rosnącą niestabilność geopolityczną, narastające globalne kryzysy humanitarne i sytuacje awaryjne wywołane zmianami klimatycznymi.
Koszty spłaty pakietu odbudowy NextGenerationEU
UE stoi w obliczu nieoczekiwanego wzrostu kosztów obsługi długu związanego z NextGenerationEU w 2026 r. o 4,2 mld euro – dwukrotnie więcej niż prognozowała Komisja. Posłowie twierdzą, że nie może to prowadzić do ograniczenia finansowania kluczowych programów, takich jak Erasmus+ czy EU4Health, i chcą odwrócić cięcia wprowadzone przez rządy państw UE względem pierwotnych szacunków Komisji. Domagają się właściwego zastosowania uzgodnionego „mechanizmu kaskadowego”, który ma służyć zarządzaniu rosnącymi kosztami spłaty długu NextGenerationEU i chronić sztandarowe programy.
Rezolucja, przyjęta stosunkiem głosów 384 do 202 przy 58 wstrzymujących się, podsumowuje stanowisko Parlamentu.
Kolejne kroki
Głosowanie plenarne rozpoczyna trzy tygodnie negocjacji z Radą, która przyjęła swoje stanowisko we wrześniu, w celu osiągnięcia porozumienia w sprawie budżetu na przyszły rok przed końcem roku. Pierwsza runda rozmów ma się odbyć 4 listopada.
Kontekst
Ponad 93% budżetu UE trafia bezpośrednio do programów unijnych wspierających ludzi i projekty w państwach członkowskich, a część inwestycji obejmuje także kraje partnerskie poza UE. Roczny budżet UE, obejmujący 27 państw i 450 mln Europejczyków, jest stosunkowo niewielki – średnio od 160 do 200 mld euro rocznie w latach 2021–2027. Dla porównania, jest to kwota porównywalna z budżetem narodowym Polski, która liczy 39 mln mieszkańców lub równoważna ok. 30% budżetu Niemiec, liczących 84 mln mieszkańców.
Źródło: Parlament Europejski
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Dwoje dziennikarzy, uwięzionych na Białorusi i w Gruzji, została laureatami Nagrody Sacharowa za wolność myśli w 2025 roku, która zostanie wręczona przez Parlament 16 grudnia.
Ogłaszając laureatów w sali plenarnej w środę, przewodnicząca PE Roberta Metsola powiedziała: „Przyznając tegoroczną Nagrodę Sacharowa za Wolność Myśli Andrzejowi Poczobutowi z Białorusi oraz Mzii Amaglobeli z Gruzji, oddajemy hołd dwóm dziennikarzom, których odwaga jest światłem nadziei dla wszystkich, którzy odmawiają milczenia. Oboje zapłacili wysoką cenę za mówienie prawdy w obliczu władzy, stając się symbolami walki o wolność i demokrację. Parlament stoi po ich stronie oraz po stronie wszystkich, domagających się wolności.”
Andrzej Poczobut to dziennikarz, eseista, bloger i działacz mniejszości polskiej na Białorusi. Znany z otwartej krytyki reżimu Łukaszenki oraz z publikacji na temat historii i praw człowieka, był wielokrotnie aresztowany. Przetrzymywany od 2021 roku, został skazany na osiem lat kolonii karnej. Jego stan zdrowia od tego czasu się pogorszył, jednak mimo braku niezbędnej opieki medycznej wciąż walczy o wolność i demokrację. Obecny stan zdrowia Poczobuta nie jest znany, a jego rodzina nie ma prawa do odwiedzin.
W rezolucji przyjętej 15 marca 2023 r. Parlament zażądał natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia Andrzeja Poczobuta, stwierdzając, że zarzuty wobec niego są „motywowane politycznie” i mają na celu „uciszenie niezależnych głosów oraz tłumienie wolności słowa i zrzeszania się”.
Mzia Amaglobeli, gruzińska dziennikarka i dyrektorka internetowych portali informacyjnych Batumelebi i Netgazeti, została aresztowana w styczniu 2025 roku za udział w antyrządowych protestach w Gruzji. W sierpniu została skazana na dwa lata więzienia z powodów politycznych. Jako pierwsza kobieta–więzień polityczny w Gruzji od czasu uzyskania przez kraj niepodległości i obrończyni wolności słowa, Amaglobeli stała się symbolem prodemokratycznego ruchu protestacyjnego w Gruzji, sprzeciwiającego się reżimowi partii rządzącej „Gruzińskie Marzenie” po kontrowersyjnych wyborach z października 2024 r.
W rezolucji przyjętej 19 czerwca 2025 r. Parlament wezwał do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia Mzii Amaglobeli w Gruzji, potępiając „systematyczne ataki reżimu Gruzińskiego Marzenia na instytucje demokratyczne, opozycję polityczną, niezależne media, społeczeństwo obywatelskie i niezawisłość sądownictwa”.
Parlament wspiera obrońców demokracji i wolności słowa
Parlament Europejski jest zdecydowanym zwolennikiem demokratycznej opozycji na Białorusi i w 2020 roku przyznał jej Nagrodę Sacharowa za wolność myśli. W maju 2024 roku przewodnicząca Roberta Metsola podpisała list intencyjny dotyczący wzmocnienia współpracy między Parlamentem Europejskim a siłami demokratycznymi na Białorusi. Podczas uroczystego posiedzenia plenarnego w Strasburgu 22 października 2025 r. Parlament gościł dwoje czołowych liderów białoruskiej opozycji, Siarhieja Cichanouskiego i Swiatłanę Cichanouską, a tego samego dnia przyjął kolejną rezolucję dotyczącą sytuacji na Białorusi.
W odniesieniu do Gruzji, w listopadzie 2024 roku Parlament wezwał do przeprowadzenia nowych wyborów po kontrowersyjnych wyborach z października 2024 r. W lipcu 2025 r. posłowie do PE przyjęli rezolucję potępiającą regres demokratyczny i represje w Gruzji, stwierdzając, że obecny rząd gruziński zagraża ścieżce akcesyjnej kraju do UE. Wezwali UE i państwa członkowskie do nałożenia dwustronnych i skoordynowanych sankcji personalnych na kluczowych urzędników partii Gruzińskie Marzenie. Zwrócili się także Komisję Europejską o dokonanie przeglądu wdrażania umowy stowarzyszeniowej UE–Gruzja.
Nagroda Sacharowa za wolność myśli
Nagroda Sacharowa za wolność myśli, nazwana imieniem radzieckiego fizyka i dysydenta politycznego Andrieja Sacharowa, jest najwyższym wyróżnieniem Unii Europejskiej w dziedzinie praw człowieka. Od 1988 roku Parlament co roku przyznaje ją osobom, grupom lub organizacjom za ich działania na rzecz obrony praw człowieka, wolności słowa i wartości demokratycznych.
Wielu laureatów Nagrody Sacharowa zostało później uhonorowanych Pokojową Nagrodą Nobla. Najnowszym przykładem jest Maria Corina Machado z Wenezueli, laureatka Nagrody Sacharowa 2024, która otrzymała Pokojową Nagrodę Nobla w 2025 roku. Do grona tych laureatów należą również Nelson Mandela, Malala Yousafzai, Denis Mukwege, Nadia Murad, Aleś Bialacki i Oleksandra Matwiiczuk.
Aby zobaczyć listę poprzednich laureatów Nagrody Sacharowa, kliknij tutaj.
Źródło: Parlament Europejski




