- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
cele klimatyczne
Opierając się na blisko dziesięcioletnim doświadczeniu w pomaganiu społecznościom zależnym od węgla w dążeniu do neutralnej dla klimatu przyszłości, inicjatywa Komisji Europejskiej „Regiony węglowe w procesie transformacji” (w skrócie CRiT) kontynuuje wsparcie dla regionów dotkniętych skutkami transformacji.
Łącząc władze lokalne, regionalne i krajowe, a także przedsiębiorstwa, związki zawodowe, organizacje pozarządowe i środowiska akademickie, inicjatywa promuje wymianę wiedzy oraz dobrych praktyk między regionami, aby przyspieszyć proces odchodzenia od węgla.
Od momentu powstania CRiT odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu, aby żaden region, pracownik ani lokalna społeczność nie zostaną pominięte w procesie przejścia na czystą energię. Inicjatywa wzmocniła regionalne strategie, poprawiła dialog z obywatelami oraz pomogła w opracowaniu solidnych struktur zarządzania i planowania transformacji.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Naukowcy
Blisko 400 mln euro na stypendia dla naukowców ze stopniem doktora pomogą w prowadzeniu działalności badawczej za granicą i zdobywaniu nowych umiejętności w różnych dyscyplinach i sektorach.
Komisja Europejska ogłasza zaproszenie do składania wniosków w 2026 r. dotyczących stypendiów podoktorskich w ramach działań „Maria Skłodowska-Curie” (MSCA) o budżecie w wysokości 399,05 mln euro.
Stypendia te wspierają naukowców posiadających tytuł doktora w prowadzeniu działalności badawczej za granicą i zdobywaniu nowych umiejętności w różnych dyscyplinach i sektorach. Naukowcy odniosą korzyści dzięki współpracy z wiodącymi zespołami naukowymi, przyczyniając się do konkurencyjności UE poprzez swoje najnowocześniejsze badania. Wnioski są otwarte od dziś i zostaną zamknięte 9 września 2026 r.
Od czasu jego utworzenia w 1996 r. w działaniach „Maria Skłodowska-Curie” wzięło udział ponad 150 000 naukowców, w tym 23 laureatów Nagrody Nobla, podkreślając ich długotrwały wkład w doskonałość naukową i współpracę międzynarodową.
Zaproszenie to stanowi część ponad 1,25 mld euro przeznaczonych na działania „Maria Skłodowska-Curie” w 2026 r. w ramach programu „Horyzont Europa” na lata 2021–2027 na wspieranie doskonałości w dziedzinie badań naukowych, jak podkreślono w inicjatywie „Wybierz Europę”. Dzięki temu finansowaniu MSCA będzie nadal wspierać badania naukowe za pośrednictwem programów doktoranckich i podoktorskich, stypendiów badawczych oraz wspólnych projektów badawczych i innowacyjnych.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
siedlisko
Komisja Europejska ogłosiła konsultacje, które mają wesprzeć przegląd i ukierunkowaną rewizję ramowej dyrektywy wodnej - najważniejszego aktu prawnego w zakresie ochrony i poprawy stanu wód w Europie.
Zgodnie z zapowiedziami zawartymi w planie działania RESourceEU, Komisja intensyfikuje wysiłki na rzecz zabezpieczenia dostaw surowców krytycznych do UE. Działania te mają na celu ochronę europejskiego przemysłu oraz łańcuchów dostaw przed wstrząsami geopolitycznymi i gwałtownymi wahaniami cen.
Opierając się na opiniach podmiotów posiadających doświadczenie we wdrażaniu ramowej dyrektywy wodnej, Komisja zamierza rozwiązać problem wąskich gardeł regulacyjnych i uprościć przepisy w celu promowania obiegu zamkniętego i dostępu do surowców krytycznych przy jednoczesnym utrzymaniu wysokich standardów ochrony zdrowia i środowiska.
Ukierunkowana rewizja ramowej dyrektywy wodnej ma zapewnić, że przepisy będą nadal wspierać odporność zasobów wodnych – zgodnie z założeniami Europejskiej strategii odporności gospodarki wodnej – przy jednoczesnym wzmacnianiu strategicznej autonomii UE w zakresie surowców krytycznych.
Konsultacje są otwarte do 14 kwietnia.
Zaproszenie do udziału skierowane jest w szczególności do:
- przedsiębiorstw (w szczególności znajdujących się w łańcuchu dostaw surowców krytycznych),
- przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego,
- przedsiębiorstw zajmujących się gospodarką wodną,
- państw członkowskich i samorządów, w tym organów wydających pozwolenia na projekty dotyczące surowców krytycznych oraz podmioty odpowiedzialne za wdrażanie Dyrektywy wodnej.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
biotechnologia innowacje technologia laboratoriaum
W ciągu ostatniej dekady sektor biotechnologiczny rozwijał się ponad dwukrotnie szybciej niż gospodarka Unii Europejskiej. Trend wzrostowy utrzymuje się – do 2034 roku globalna wartość branży ma się podwoić. W odpowiedzi na rosnące zapotrzebowanie na rozwiązania biotechnologiczne o międzynarodowym potencjale, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) prowadzą nabory w ramach programu STEP – Biotechnologie, finansowanego z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). Program wpisuje się w działania Unii Europejskiej na rzecz wzmacniania autonomii strategicznej w obszarze technologii krytycznych.
Polski sektor biotechnologiczny znajduje się w fazie dynamicznego wzrostu. Działa w nim ok. 200 firm, a nakłady na działalność badawczo-rozwojową przekroczyły 1,7 mld zł. Wartość rynku szacowana jest na ok. 15 mld zł, przy średnim tempie wzrostu na poziomie 10% rocznie.
Jednocześnie Europa, mimo silnego zaplecza naukowego, nadal pozostaje w tyle za globalnymi liderami – Stanami Zjednoczonymi i Chinami. Wśród głównych barier wskazuje się ograniczony dostęp do kapitału oraz wolniejsze procedury badań klinicznych[1].
Europa zależna od importu – rosnące wyzwania systemowe
Zgodnie z raportem Sojuszu na rzecz Leków Krytycznych (luty 2025), szacuje się, że nawet 80% substancji czynnych wykorzystywanych w lekach dostępnych w europejskich aptekach pochodzi z importu z Azji, głównie z Chin i Indii.
Sektor biotechnologii w Europie ma ogromny potencjał, jednak jego rozwój wciąż ograniczają bariery strukturalne. Innowatorzy i zespoły badawcze pozostają rozproszeni, a brak jednolitych ram regulacyjnych oraz skutecznej koordynacji sprawia, że wiele przełomowych projektów nie trafia na rynek. Paradoksalnie, mimo silnej bazy naukowej i dostępu do rynku liczącego 450 milionów konsumentów, Unia Europejska w coraz większym stopniu uzależnia się od zewnętrznych dostaw surowców farmaceutycznych i technologii[2].
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
flaga UE
Komisja Europejska przedstawiła pierwsze inicjatywy mające na celu pobudzenie inwestycji w lokalne rozwiązania w zakresie czystej energii, zwiększenie odporności i obniżenie cen energii. Obecna sytuacja geopolityczna ponownie przypomina nam o zagrożeniach związanych z uzależnieniem Europy od importowanych paliw kopalnych. Obywatele i przedsiębiorstwa słusznie niepokoją się wysokimi cenami energii. Czyste źródła energii pozostają najbardziej przystępne cenowo i bezpieczne, a także stanowią jedyne średnioterminowe rozwiązanie pozwalające zmniejszyć naszą podatność na wahania cen.
Aby w pełni wykorzystać własne źródła energii, Europa potrzebuje radykalnej zmiany w swoim systemie energetycznym i infrastrukturze. Strategia inwestycyjna Komisji w zakresie czystej energii pomoże wypełnić lukę między obecnie dostępnym kapitałem prywatnym a niezbędnymi inwestycjami. Przyczyni się ona do zmniejszenia ryzyka związanego z projektami oraz do pozyskania prywatnego finansowania na potrzeby sieci energetycznych, innowacyjnych technologii czystej energii oraz efektywności energetycznej. Komisja zrealizuje tę strategię w ścisłej współpracy z Grupą Europejskiego Banku Inwestycyjnego, która zamierza przeznaczyć w ciągu najbliższych 3 lat ponad 75 mld euro na wsparcie celów związanych z przejściem na czystą energię. W szczególności Grupa EBI zobowiąże się do wniesienia kwoty orientacyjnej w wysokości do 500 mln euro do Strategicznego Funduszu Inwestycji Infrastrukturalnych. Zapewni to kapitał podstawowy do inwestowania w konkretne projekty infrastruktury energetycznej, dając impuls finansowy do realizacji celów europejskiego pakietu dot. sieci energetycznych.
Tańsza energia ma kluczowe znaczenie dla wspierania naszego przemysłu i konkurencyjności. Europa potrzebuje jednak również systemu energetycznego, który stawia obywateli w centrum uwagi, aby zapewnić bardziej przystępną cenowo energię i wesprzeć konsumentów znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji. W ramach pakietu energetycznego dla obywateli Komisja proponuje konkretne działania mające na celu zmniejszenie rachunków za energię, umożliwienie obywatelom wytwarzania i dzielenia się własną czystą energią oraz walkę z ubóstwem energetycznym. Konsumenci mogą skorzystać z szybszej zmiany dostawcy, niższych podatków i opłat od rachunków za energię elektryczną oraz bardziej przejrzystych informacji na rachunkach i w umowach dot. energii.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Woda
Komisja zaprasza ekspertów do utworzenia nowej platformy dla zainteresowanych stron ds. odporności wodnej.
Wdrażając unijną strategię odporności wodnej, platforma wesprze budowę odpornej, inteligentnej i konkurencyjnej gospodarki wodnej w Europie. Jako forum dialogu i wymiany wiedzy, będzie realizować cele takie jak: ochrona i przywracanie naturalnego obiegu wody, wdrażanie rozwiązań typu water-smart oraz zapewnienie powszechnego dostępu do czystej i taniej wody.
Apel ten zbiega się w czasie z rosnącym zainteresowaniem kwestiami wodnymi na świecie. Presja wynikająca ze zmian klimatu, zanieczyszczeń oraz napięć geopolitycznych podkreśla konieczność podjęcia skoordynowanych i inkluzywnych działań. Miniony Światowy Dzień Wody (21 marca) stanowi wyraźne przypomnienie o pilnej potrzebie zbudowania odporności wodnej Europy. Przeczytaj pełne oświadczenie z okazji Światowego Dnia Wody tutaj.
Postępy w pracach nad unijną strategią na rzecz odporności wodnej są dziś zatem ważniejsze niż kiedykolwiek. W jej ramach Komisja intensyfikuje działania na rzecz ochrony ekosystemów słodkowodnych, poprawy efektywności wodnej oraz przyspieszenia innowacji i inwestycji w zrównoważoną gospodarkę wodną. Kluczowym wsparciem dla tych inicjatyw będzie Platforma dla zainteresowanych stron ds. odporności wodnej.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
EU INC
Unia Europejska wkracza w nową erę dla innowacyjnych firm. EU Inc., zapowiedziana przez Komisję Europejską, ma uprościć zakładanie spółek, przyspieszyć skalowanie działalności startupów i scaleupów oraz zwiększyć konkurencyjność Europy na globalnym rynku. Dzięki cyfryzacji, elastycznej strukturze udziałów i uproszczonym procedurom prawnym, projekt stawia ambitny cel: stworzyć jednolity i nowoczesny rynek dla przedsiębiorców w całej UE.
EU Inc. została zapowiedziana w wytycznych politycznych Komisji na lata 2024–2029 oraz w przemówieniu przewodniczącej Ursuli von der Leyen o stanie Unii Europejskiej. W lutym 2025 roku Komisja opublikowała Kompas Konkurencyjności – nową mapę drogową mającą przywrócić Europie dynamizm gospodarczy, w ramach której inicjatywa zajęła centralne miejsce.
EU Inc. wpisuje się ponadto w szerszy kontekst Strategii na rzecz jednolitego rynku, Strategii na rzecz startupów i scaleupów oraz inicjatywy Unii Oszczędności i Inwestycji. Celem von der Leyen jest klarowny: „Jedna Europa – jeden rynek” do 2028 roku.
Komisja zdecydowała o osadzeniu regulacji w formie rozporządzenia, a nie dyrektywy. Rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich, bez konieczności implementacji do prawa krajowego. Eliminuje tym samym ryzyko rozbieżnej implementacji, która w przeszłości wielokrotnie doprowadzała do re-fragmentacji rynku wewnętrznego, nawet po przyjęciu pozornie ujednolicających aktów prawnych.
Przyszłość europejskiej konkurencyjności
Raport Mario Draghiego o przyszłości europejskiej konkurencyjności, opublikowany w ubiegłym roku, alarmował o pilnej potrzebie ułatwienia europejskim firmom skalowania działalności. Komisja zdecydowała się teraz na konkretny krok legislacyjny.
– Europa tworzy każdego roku więcej firm niż jakikolwiek inny region świata – zauważa komisarz ds. startupów, badań i innowacji Ekaterina Zaharieva.
A jednak, jak przyznała komisarz, co najmniej jedna trzecia europejskich założycieli rozważa przeniesienie działalności poza Unię. Kontynent, który pod względem liczby rejestrowanych podmiotów nie ma sobie równych, systematycznie traci firmy o największym potencjale wzrostu.
Mechanizm tego odpływu jest znany.
– Przedsiębiorca, który chce rozwinąć działalność poza granicami własnego państwa członkowskiego, napotyka na 27 krajowych systemów prawnych i ponad 60 form spółek – tłumaczy komisarz ds. sprawiedliwości i ochrony konsumentów Michael McGrath.
Sytuacja ta może opóźniać zakładanie spółki o tygodnie lub miesiące, spowalniając wzrost, podnosząc koszty i zniechęcając do skalowania.
– Wiemy, że mamy lukę innowacyjną. Wiemy, że stoimy przed wyzwaniem zachowania konkurencyjności. Wiemy, że bariery wewnętrzne na jednolitym rynku UE nas hamują – przyznaje McGrath.
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
Rolnictwo kobieta
Komisja Europejska uruchomiła platformę „Kobiety w rolnictwie” – nową inicjatywę mającą na celu wzmocnienie pozycji kobiet w rolnictwie oraz zwiększenie równości szans w tym sektorze i społecznościach wiejskich. Ogłoszona w ubiegłym roku przez Komisję wizja rolnictwa i żywności ma na celu przyczynienie się do zwiększenia liczby kobiet zaangażowanych w działalność rolniczą, promowanie wymiany i współpracy oraz wspieranie wymiany najlepszych praktyk. Wydarzenie to zbiega się z istotną inicjatywą ONZ, która ustanowiła rok 2026 Międzynarodowym Rokiem Rolniczki, co nadaje tegorocznej inauguracji szczególnego znaczenia.
Kobiety odgrywają kluczową rolę w europejskim rolnictwie, często przyczyniając się do wprowadzania innowacji, zrównoważonego rozwoju i dywersyfikacji gospodarek wiejskich, a mimo to nadal są niedostatecznie reprezentowane. Obecnie tylko 32% gospodarstw rolnych w UE jest zarządzanych przez kobiety, a zaledwie 3% z nich przez kobiety poniżej 40. roku życia. Kobiety zajmujące się rolnictwem nadal borykają się ze strukturalnymi barierami w dostępie do gruntów, finansowania, szkoleń i zasobów.
Nowa platforma ma na celu uznanie wkładu kobiet w rolnictwo. Będzie wspierać krajowe programy mentorskie oraz wymianę dobrych praktyk między krajami UE, w tym mentoring transgraniczny. Będzie promować nawiązywanie kontaktów między rolniczkami, prezentować udane projekty, z których inni mogą czerpać wzorce oraz wnosić praktyczne, oddolne doświadczenia do procesu kształtowania polityki na szczeblu krajowym i unijnym. Poprzez budowanie silnej kultury i sieci mentoringowej platforma ma na celu wzmocnienie pozycji kobiet w rolnictwie, zwiększenie ich pewności siebie oraz wzmocnienie ich zdolności do odnoszenia sukcesów w kontekście krajowym i poza nim.
Ponadto, nowa platforma wyeksponuje kobiety zajmujące się rolnictwem. Widoczność zmienia sposób myślenia, a rolnictwo od dawna postrzegane jest jako dziedzina zdominowana przez mężczyzn. Prezentowanie kobiet odnoszących sukcesy podważa ten stereotyp oraz sprawia, że przywództwo kobiet w rolnictwie staje się widoczne i postrzegane jako coś naturalnego. Będzie to również wspierać dostosowanie unijnej polityki rolnej i polityki rozwoju obszarów wiejskich do zobowiązań Unii w zakresie równości płci, wzmocni społeczności wiejskie oraz pobudzi odnowę pokoleniową.
W praktyce obecna wspólna polityka rolna wyraźnie promuje udział kobiet w rolnictwie i gospodarce wiejskiej. Państwa członkowskie mają obecnie większe możliwości wprowadzania ukierunkowanych środków – w tym zwiększonego wsparcia finansowego – dla rolniczek. Jednocześnie usprawnione zostało gromadzenie danych z podziałem na płeć, ponieważ lepsze dane oznaczają lepsze kształtowanie polityki. Tylko w 2024 r. 55 300 młodych kobiet otrzymało wsparcie na rozpoczęcie działalności rolniczej oraz skorzystało z dodatkowego wsparcia dochodowego.
Przyszłość rolnictwa w Europie musi sprzyjać włączeniu społecznemu i opierać się na równych szansach. Zapoznaj się z platformą „Kobiety w rolnictwie” i dowiedz się, jak aplikować.
Źródło: Komisja Europejska
Oprac. BIWW
- Szczegóły
- Autor: Biuro Wielkopolski w Brukseli
cele klimatyczne
Ponad 103 mln euro zainwestuje Komisja Europejska w strategiczne projekty w dziedzinie środowiska i klimatu.
Komisja Europejska inwestuje obecnie ponad 103 mln euro w siedem projektów strategicznych w całej Europie finansowanych w ramach programu LIFE. Przyczynią się one do zwiększenia dobrobytu UE, wzmocnienia stabilności gospodarczej, systemów żywnościowych i ekosystemów środowiskowych, a jednocześnie do poprawy zdrowia publicznego i jakości życia na całym kontynencie.
Wybrane projekty znajdują się w Finlandii, Francji, Grecji, Niderlandach, Portugalii, na Słowacji i w Hiszpanii. Wspierając i przyspieszając wdrażanie polityki UE w zakresie środowiska i klimatu, projekty koncentrują się w szczególności na odporności na zmianę klimatu i wodę, odbudowie zasobów przyrodniczych, gospodarce o obiegu zamkniętym i zrównoważonym użytkowaniu gruntów. Oczekuje się, że zmobilizują one dodatkowe krajowe inwestycje publiczne i prywatne.
Siedem projektów strategicznych przyznanych w siedmiu państwach członkowskich UE
W Finlandii program ACWA LIFE ma na celu odbudowę i ochronę strumieni, jezior, wód przybrzeżnych, dorzeczy i wód gruntowych w celu zabezpieczenia zasobów wodnych i zdrowia ekosystemów. Otrzyma 16,5 mln euro z UE.
Program LIFE ADAPT EST we Francji wzmocni odporność na zmianę klimatu w regionie Grand Est dzięki większej wiedzy fachowej na temat klimatu, gospodarki wodnej i infrastruktury, która może powstrzymać ekstremalne zdarzenia pogodowe. UE przeznaczy na ten projekt 15,6 mln euro.
W Grecji program LIFE SIP GR Blue koncentruje się na odbudowie ekosystemów morskich i ograniczaniu zanieczyszczenia, odpadów morskich i hałasu podwodnego na wybrzeżach i wyspach, wzmacniając zdrowie oceanów i źródła utrzymania na obszarach przybrzeżnych. UE przeznaczy na ten projekt 8,9 mln euro.
W Niderlandach CEL4LIFE będzie wspierać przejście Limburgii na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Projekt, którego celem jest zmniejszenie o połowę zużycia surowców w chemikaliach, produkcji i budownictwie do 2030 r., otrzyma od UE 6,9 mln euro.
W Portugalii projekt zintegrowany LIFE AGRILOOP będzie wdrażał rozwiązania oparte na obiegu zamkniętym na Azorach, obejmujące systemy rolno-leśne, produkty rolno-spożywcze i turystykę, zwiększając zasobooszczędność na wyspach. Fundusz otrzyma 15,8 mln euro z funduszy unijnych.
NatAdaptSK na Słowacji obejmuje oparte na zasobach przyrody rozwiązania w zakresie wody, rolnictwa, lasów i różnorodności biologicznej w celu zmniejszenia ryzyka klimatycznego dla dotkniętych społeczności. UE przeznaczy na ten projekt 10,1 mln euro.
W Hiszpanii LIFE HumedalES jest największym projektem kiedykolwiek finansowanym w ramach programu LIFE. Projekt ma na celu odbudowę około 26 200 hektarów terenów podmokłych na 107 obszarach Natura 2000, poprawę ochrony przeciwpowodziowej, bezpieczeństwa wodnego i różnorodności biologicznej. Fundusz otrzyma 29,7 mln euro z funduszy unijnych.
Kontekst
Program LIFE jest jedynym unijnym programem finansowania w całości poświęconym celom związanym ze środowiskiem, klimatem i czystą energią. Od 1992 r. w ramach programu współfinansowano ponad 6500 projektów w tych dziedzinach w całej UE i państwach stowarzyszonych. Finansowanie siedmiu ogłoszonych dziś projektów strategicznych stanowi część szerszego budżetu w wysokości 5,43 mld euro przeznaczonego na program LIFE w ramach długoterminowego budżetu UE na lata 2021–2027 (wieloletnie ramy finansowe). Program aktywnie przyczynia się do osiągnięcia unijnego celu neutralności klimatycznej do 2050 r. na mocy Europejskiego prawa o klimacie. Te projekty strategiczne wspierają również cele unijnej strategii na rzecz bioróżnorodności 2030, ramowej dyrektywy wodnej, dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej oraz planów zrównoważonej mobilności miejskiej, przyczyniając się do przejścia na czystą energię. Programem LIFE zarządza Europejska Agencja Wykonawcza ds. Klimatu, Infrastruktury i Środowiska (CINEA).
We wnioskach Komisji dotyczących przyszłych wieloletnich ram finansowych (WRF) uwzględniono działania w ramach programu LIFE, podkreślając ich integrację z różnymi komponentami WRF, a w szczególności z obszarem „Czysta transformacja i dekarbonizacja” Europejskiego Funduszu Konkurencyjności, a także z „instrumentem UE” w ramach krajowych i regionalnych planów i programów.
Więcej informacji
Źródło: Przedstawicielstwo KE w Polsce
