Cervical cancer awareness month
Styczeń jest miesiącem świadomości raka szyjki macicy. Inicjatywa ta ma na celu zwiększenie wiedzy na temat profilaktyki, wczesnego wykrywania oraz czynników ryzyka związanych z tym nowotworem.
W przypadku kobiet w UE w wieku 15–44 lat, rak szyjki macicy jest drugą najczęstszą formą raka (po raku piersi). Prawie wszystkie przypadki raka szyjki macicy są związane z zakażeniem rakotwórczymi typami wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV), częstym zakażeniem przenoszonym drogą płciową według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Chociaż dotyczy to głównie kobiet, HPV może powodować raka zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.
Europejski plan walki z rakiem
Na szczęście rak szyjki macicy jest jedną z najbardziej możliwych do uniknięcia i uleczalnych form raka. Jednym z celów europejskiego planu walki z rakiem jest wyeliminowanie raka szyjki macicy poprzez szczepienie młodych ludzi przeciwko wirusowi HPV, który go powoduje, a także jest powiązany z rakiem głowy, szyi oraz odbytu. Uzupełniając szczepienia, badania przesiewowe są niezbędne do wczesnego wykrywania raka.
Pomimo istniejących europejskich wytycznych dotyczących profilaktyki raka szyjki macicy każdego roku w UE odnotowuje się około 33 000 przypadków raka szyjki macicy i 15 000 powiązanych zgonów. Projekt EUCervScreen QA realizowany przez Międzynarodową Agencję Badań nad Rakiem (IARC) we współpracy ze Wspólnym Centrum Badawczym Komisji Europejskiej, rozpoczął prace w 2023 r. w dwóch głównych celach:
- aktualizacji europejskich wytycznych dotyczących praktyki klinicznej w zakresie profilaktyki raka szyjki macicy, w tym szczepień przeciwko HPV, badań przesiewowych szyjki macicy i leczenia zmian przedrakowych;
- opracowania europejskiego systemu zapewniania jakości obejmującego całą ścieżkę opieki od profilaktyki podstawowej do profilaktyki trzeciego stopnia, funkcjonującego jako narzędzie wdrażania europejskich wytycznych i poprawy opieki onkologicznej.
Do tej pory projekt:
- sfinalizował osiem zaleceń dotyczących wieku rozpoczęcia i zakończenia badań przesiewowychw kwestii raka szyjki macicy, a także rodzaju badania,
- rozpoczął opracowywanie wskaźników jakości programów badań przesiewowych,
- poczyniono postępy w opracowywaniu wymogów dotyczących systemu zapewniania jakości, począwszy od ścieżek leczenia i wymogów ogólnych.
Inicjatywa ta przyczyni się do zmniejszenia nierówności w świadczeniu opieki zdrowotnej, poprawy skuteczności programów badań przesiewowych, poprawy jakości życia pacjentów, a także wskaźników przeżycia.
Autor: Europejska Agencja Wykonawcza ds. Zdrowia i Cyfryzacji
Oprac. BIWW
